Oczekiwane gole (xG): co naprawdę mówi ta statystyka
xG jest dziś wszędzie w analizach piłkarskich. Co mierzy, dlaczego wygrana 1:0 może być porażką w xG i jakie błędy popełnia się, cytując tę liczbę.
Idea
Oczekiwane gole (xG) przypisują każdemu strzałowi wartość od 0 do 1: prawdopodobieństwo, że taki strzał — z tego miejsca, w tej sytuacji — zakończy się golem. Dobitka z dwóch metrów może mieć 0,7 xG, a próba z 30 metrów 0,02.
Co się uwzględnia
Modele uczy się na setkach tysięcy historycznych strzałów. Najważniejsze czynniki to odległość i kąt do bramki, potem część ciała, rodzaj podania i to, czy strzał padł z gry, po stałym fragmencie czy z kontrataku. Rzut karny wyceniany jest zwykle na około 0,76–0,79 xG, zależnie od modelu.
Jak czytać sumę z meczu
Zsumuj strzały drużyny, a otrzymasz jej xG z meczu. Jeśli drużyna wygrywa 1:0 przy 0,6 xG, oddając rywalom 2,3 xG, wygrała — ale sytuacje sugerują, że miała szczęście. W jednym meczu decydują wykończenie i bramkarze; w skali sezonu xG to silny sygnał rzeczywistej formy.
Częste błędy
- Traktowanie xG jak wyniku. Drużyna, która „wygrała w xG”, nie wygrała meczu.
- Wnioski z małych prób. Napastnik z 3 golami powyżej xG po pięciu meczach może po prostu być w formie.
- Porównywanie modeli. Różni dostawcy danych podają różne wartości dla tego samego strzału.
Dobrze użyte xG odpowiada na jedno pytanie: czy sytuacje były dobre, czy złe? To często bardziej przydatne niż wynik.
